DONANIM & SÜRÜCÜ LABORATUVARI: AKİS • SAFENET • GEMALTO • PALADIN
E-İmza Rehberi SMARTCARD // TOKEN LAB
Kurulum & Linux • 2026-09-24 • 6 dk okuma • Doğrulanmış Rehber • 0 Yorum

Linux (Ubuntu, Debian, Fedora, Arch) E-İmza ve AKİS Kurulum Rehberi

Linux işletim sistemi kullanan yazılımcılar, avukatlar ve kamu görevlileri için e-imza USB token cihazlarını Ubuntu, Debian, Fedora veya Arch üzerinde tanıtmak adım adım doğru paketleri yapılandırmayı gerektirir.

1. Gerekli Temel Paketlerin Kurulumu

Öncelikle akıllı kart okuyucu donanımının çekirdek (kernel) ve kullanıcı alanında algılanması için PC/SC hizmetini kurmalısınız:

# Ubuntu / Debian:
sudo apt update && sudo apt install pcscd pcsc-tools libccid libpcsclite1

# Fedora / RHEL:
sudo dnf install pcsc-lite pcsc-lite-ccid pcsc-tools

# Servisi başlat ve etkinleştir:
sudo systemctl enable --now pcscd

2. TÜBİTAK AKİS Paketinin Yüklenmesi

TÜBİTAK BİLGEM'in resmi sayfasından sistem mimarinize uygun (x86_64) akis_x.x_amd64.deb veya .rpm paketini indirin ve kurun. Kurulum sonrasında /usr/lib/libakisp11.so kütüphanesi sisteme yerleşecektir. Konuyla ilgili teknik gereksinimler ve mevzuat adımları için E-İmza Akıllı Kart Okuyucu Türleri rehberimizden de faydalanabilirsiniz.

3. Tarayıcıya PKCS#11 Kütüphanesini Ekleme

  1. Firefox Tercihler > Gizlilik ve Güvenlik > Güvenlik Cihazları (Security Devices) menüsüne gidin.
  2. Yükle (Load) butonuna basarak Modül Adı olarak 'AKİS PKCS11', Dosya Yolu olarak /usr/lib/libakisp11.so belirtin.
  3. Terminalde pcsc_scan komutunu çalıştırarak takılı USB token'ın yanıt verdiğini (ATR kodu) teyit edin.
Donanım Teşhisi: Kart okuyucunuz tanınmıyorsa AKİS Kart Bulunamadı Hatası Çözüm Rehberimizden yardım alabilirsiniz.
Resmî Mevzuat & Tebliğ Dayanağı

Açık Kaynak Kodlu Yazılım Tebliği ve 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu: Kamu kurumları ve özel sektörde açık kaynaklı GNU/Linux işletim sistemlerinde e-imza kullanımı, PC/SC Lite ve OpenSC altyapısı üzerinden ulusal standartlara tam uyumlu olarak kabul edilir.

Terminal Komutları: pcscd, libccid, OpenSC ve TÜBİTAK AKİS DEB/RPM Kurulumu

Ubuntu, Debian, Pardus, Linux Mint veya Fedora üzerinde e-İmza çalıştırmak sanıldığı kadar zor değildir ancak paket bağımlılıklarının doğru kurulması şarttır. Linux çekirdeği USB akıllı kart okuyucuyu donanımsal olarak anında tanır; ancak bu veriyi tarayıcı ve imza uygulamalarına iletmek için `pcscd` servisinin arka planda aktif olması zorunludur. Ayrıca kullanıcının kart okuyucu donanım yetkisine sahip olabilmesi için ilgili donanım gruplarına dahil edilmesi gerekir.

Linux Dağıtımlarına Göre Paket Kurulum Komutları

Linux DağıtımıPaket FormatıTemel Terminal KomutuServis Başlatma
Ubuntu / Debian / Pardus / Mint.deb Paketisudo apt install pcscd pcsc-tools libccidsudo systemctl enable --now pcscd
Fedora / RedHat / CentOS.rpm Paketisudo dnf install pcsc-lite pcsc-lite-ccidsudo systemctl enable --now pcscd
Arch Linux / ManjaroAUR Paketisudo pacman -S pcsclite ccid openscsudo systemctl enable --now pcscd
openSUSERPM / YaSTsudo zypper in pcsc-lite pcsc-ccidsudo systemctl enable --now pcscd

En Sık Karşılaşılan 3 Uygulama Hatası ve Çözüm Yolları Nasıl Uygulanır?

1 Paketleri Kurduktan Sonra pcscd Daemon'ını Başlatmayı Unutmak

Servis çalışmazsa `pcsc_scan` komutu kart okuyucuyu hiçbir zaman göremez.

2 TÜBİTAK AKİS 32-bit Kütüphanesini 64-bit Sisteme Kurmaya Çalışmak

Modern Linux dağıtımları saf 64-bit olduğu için multiarch uyumsuzluğu doğar.

3 Tarayıcıya Güvenlik Modülü Olarak libakisp11.so Yolunu Eklememek

Firefox Tercihler > Güvenlik Aygıtları menüsünden PKCS#11 modülü tanımlanmalıdır.

Pardus Göçü Vakası: Bir Kamu İdaresinde 200 Kullanıcının e-İmza Başarısı

Tüm bilgisayarlarını yerli işletim sistemi Pardus'a geçiren bir il özel idaresinde, memurların e-İmza ile EBYS evrakı imzalayamadığı bildirilmiştir. Bilgi işlem ekibi merkezi script ile tüm makinelere `pcscd` servisini kurup TÜBİTAK AKİS DEB paketini dağıtmış; EBYS e-İmza entegrasyonu aynı gün %100 başarıyla tamamlanmıştır.

Uygulama ve Denetim Kontrol Listesi (Checklist)

  • Terminali açın ve `sudo apt update && sudo apt install pcscd pcsc-tools libccid` komutunu çalıştırın.
  • `sudo systemctl enable --now pcscd` komutu ile akıllı kart servisini başlatın.
  • Kart okuyucunuzu takıp terminalde `pcsc_scan` komutunu girerek kartınızın ATR bilgisini okuyun.
  • Kamu SM sitesinden mimarinize uygun (x86_64) AKİS DEB/RPM paketini indirip kurun.
  • Firefox veya Chrome ayarlarından PKCS#11 güvenlik modülü olarak `/usr/lib/libakisp11.so` dosyasını ekleyin.
İlgili Rehber & Dizin: Linux ve Pardus ile eksiksiz çalışan e-İmza paketlerini incelemek için: Linux Uyumlu E-İmza Sağlayıcıları ve Fiyat Karşılaştırması sayfamızı inceleyebilirsiniz. Dizine Git →
A. Kılıç

A. Kılıç PKI_LEAD

Elektronik İmza & Kriptografi Uzmanı

Bilişim Sistemleri Y. Mühendisi | PKI & ESHS Danışmanı

5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu, BTK yetkili ESHS altyapıları, akıllı kart sürücüleri (AKİS/SafeNet) ve açık anahtar kriptografisi (PKI) alanında 10+ yıl deneyimli bilişim uzmanı.

← Tüm Rehberlere Dön

Yorumlar & Topluluk Deneyimleri Henüz Yorum Yok

Bu rehberle ilgili sorularınızı veya saha tecrübelerinizi paylaşın.

Yorum Yaz ↓

Henüz Yorum Yapılmamış

Bu rehber hakkındaki deneyimlerinizi veya teknik sorularınızı aşağıdaki formu kullanarak ilk siz paylaşın.

Bir Yorum Bırakın

Düşünceleriniz diğer okuyucular ve uzmanlar için değerlidir.

Bilgileriniz korunur. Yorumlar editoryal inceleme sonrası kalıcı olarak onaylanır.

İlginizi Çekebilecek Diğer Rehberler

Tümünü Gör →